Foto

Neurodiversiteit als kracht

Diane werkt als leerkracht in opleiding bij basisschool Helen Parkhurst en volgt daarnaast de PABO-opleiding. Diane is neurodivergent: ze heeft ADHD. Waar dit voor haarzelf vroeger een uitdaging was binnen het traditionele onderwijssysteem, blijkt het nu juist een kracht te zijn in haar werk met kinderen. “Ik zie mezelf terug in sommige kinderen die moeite hebben om stil te zitten of hun aandacht bij een taak te houden. Ik weet dat ze dit niet expres doen, want ik deed dat vroeger ook niet. Het zit gewoon anders in je hoofd, en dat betekent niet dat je niet kunt leren.”
Diane

De weg naar het onderwijs 
Diane kwam in aanraking met het onderwijs doordat ze vrijwillig theaterworkshops gaf aan bovenbouwleerlingen, vaak ter voorbereiding op de eindmusical. “Het begon toen ik meehielp bij de musical van mijn eigen kinderen. Daarna vroegen ze elk jaar of ik weer wilde helpen, zelfs toen mijn kinderen niet meer in groep 8 zaten. Ik vond het zó leuk, dat ik ben doorgegaan met dramalessen geven.” De overstap naar een carrière in het onderwijs voelde daardoor logisch. Toch twijfelde Diane. “Ik kwam uit de financiële administratie, iets totaal anders. De PABO leek me niks; vier jaar studeren, dat lukt me gewoon niet. Ik heb het niveau wel, maar mijn hoofd werkt gewoon anders.”

Sterk in praktijk, struikelend over theorie
Diane besloot de verkorte opleiding tot onderwijsassistent te doen. “Het was heel pittig. Het niveau was lager dan ik aankon, maar tegelijkertijd kreeg ik het niet op papier. Ik blokkeer bij theorie achteraf, maar in de praktijk ben ik juist heel sterk. Het contrast tussen wat ik kan en wat ik op papier moet zetten is soms frustrerend. Toch heb ik de opleiding gehaald, met hoge cijfers zelfs. Het probleem zit niet in het niveau, maar in hoe mijn hoofd werkt.”

Ruimte om te groeien 
Tijdens de coronapandemie liep Diane stage bij Kindcentrum Helen Parkhurst. Toen er een vacature voor onderwijsassistent vrijkwam, besloot ze te blijven. Niet veel later bood haar directeur haar de kans om de verkorte opleiding tot leerkrachtondersteuner te volgen. “Ik twijfelde, want ik ben dol op mijn werk als onderwijsassistent. Je hebt echt die één-op-één momenten met kinderen. Maar ergens dacht ik: ik kan meer, moet ik dat er niet uit halen?”

Diane kreeg de kans om zelfstandig een klas te draaien als onderdeel van haar leerproces. “Ik wilde voelen hoe het was om voor de klas te staan. Mijn directeur zei meteen: ‘Ja, dat kunnen we aanbieden.’ Natuurlijk werd ik daarbij goed begeleid door collega’s, maar ik kreeg het vertrouwen om zelf beslissingen te nemen. Dat vertrouwen gaf me het gevoel dat ik dit kan, ook al is het soms moeilijk.”

PABO
Diane zit inmiddels op de PABO-opleiding, die ze in vijftien maanden hoopt af te ronden. “Het is pittig. Ik werk vijf dagen per week en studeren naast het werk is zwaar. Het voelt alsof ik onder een steen leef, maar ik weet waar ik het voor doe. Haar collega's en leidinggevenden bieden volop steun. “Er wordt echt meegedacht. Op donderdagmiddag studeer ik in het lokaal van een collega, en er hangt dan een briefje op de deur: ‘Niet storen, we zijn aan het studeren.’ Op zaterdag mag ik bij een collega thuis studeren. Ze plant kletskwartiertjes in zodat ik even mag praten en daarna weer verder kan. Dat mensen om me heen zo meedenken en vertrouwen hebben in mijn kunnen, betekent heel veel.”

Anders leren leren 
Wat Diane het mooiste vindt aan haar werk? “Dat moment waarop een kind zegt: ‘Oooooo, nu snap ik het!’ Ik zie kinderen worstelen zoals ik vroeger worstelde. Ze zeggen: ‘Ik snap het niet, ik kan het niet,’ en ik herken hun onzekerheid en gebrek aan zelfvertrouwen.  Ik weet dat neurodiverse hoofden niet op één manier werken, dus ik zoek net zolang naar andere manieren om het uit te leggen totdat ze het wel snappen. Mijn jongere zelf had zo graag gehad dat iemand dat bij mij had gedaan. Het is voor mij heel belangrijk dat kinderen zich gezien en begrepen voelen. Misschien ligt het aan de tijd van nu, maar er lijkt meer aandacht te zijn voor neurodiversiteit. Het is zo waardevol als kinderen hun eigen kracht leren kennen en begrijpen dat er niet één juiste manier is om te leren of te werken.”

Buiten de kaders
Diane wil het verschil maken voor kinderen. “Misschien ga ik ooit nog naar het speciaal onderwijs of duik ik in een experiment of project binnen Xpect013. Ik hou ervan om buiten de kaders te denken en Xpect013 biedt ook heel veel.” 

Diane’s boodschap voor anderen? “Gebruik je eigen kracht, ook als die niet binnen de norm valt. Er zijn zoveel manieren om te leren en te werken. Bij Xpect013 is er ruimte voor diversiteit. Weet dat jij en jouw manier van denken ertoe doen.”